“Qardaş” – Putin faşizminin anatomiyası – Tengiz Ablotiya

“Qardaş” – Putin faşizminin anatomiyası – Tengiz Ablotiya
8 May 2022

Bildiyiniz kimi, “əhəmiyyətli hadisə” deyə bir anlayış var. Bu, istiqamət göstərən və qarşıdan gəlməkdə olan dəyişikliklərini nümayiş etdirən bir şeyin baş verdiyi zamandır. Qara buludun tufanın xəbərçisi olduğu kimi bir şey: şimşək hələ görünmür, amma onun çaxacağını artıq bilirik.

Bəzən tarixi sərvət olan irimiqyaslı hadisələr əhəmiyyətli olur, bəzən də çox kiçik və mənasız bir şey. Məsələn, kino kimi. Məsələn, dünyanı yaxın illərdə nəyin gözlədiyini aydın şəkildə göstərən Lenni Rifenştalın "İradənin zəfəri" sənədli filmi kimi.

Bu gün artıq aydındır ki, Putin rejimi onilliklər, hətta illərdir ki, sadəcə avtoritar, dözülməz, inadkar və korrupsioner olmaqdan çıxıb. Bu gün o, artıq ölkəni tam nəzarətə götürən, sırf “xoşuma gəlir” deyə qanlı müharibələrə başlayan, əl-qolunu bağlayaraq dinc insanları güllələməyə hazır olan açıq-aşkar faşist rejimidir.

Yeri gəlmişkən, əgər kimsə xatırlamırsa: Buçadan çox əvvəl Putinin böyük dostu Bəşər Əsəd bu cür kollektiv edamlarda böyük usta idi. Suriyanın Hələb şəhərində yüzlərlə gəncin çay sahilinə  aparılaraq güllələndiyi şok videonu indi çox az adam xatırlayar. O zaman uzun müddət bunu kimin etdiyi barədə mübahisə edildi, amma hazırda hər şey aydındır - yox, əlbəttə, Putin və Rusiya deyil, onların ideoloji dostu, eyni silsilə qatili... Təsadüfi deyil ki, Moskva onu dəstəkləyir - onlar ideoloji yaxınlığı var.

Faşizmə gedən yol uzun və dolambaclı idi və şəxsən mənim üçün bütün bu hekayədə hər şeyin başladığı əsas məqam var. Bütün ölkədə kəskin dönüşdən xəbər verən əlamətdar hadisə - bu, "Qardaş" və "Qardaş-2" bədii filmləri idi. Hesab olunur ki, aprior istedad mənfi ideyanın daşıyıcısı ola bilməz, sənət isə həqiqətən istedadlıdırsa, zorakılığa çağıra bilməz. Təəssüf ki, həmişə belə olmur: “Qardaş” və “Qardaş-2” filmləri çox maraqlıdır və kinematoqrafiya baxımından o qədər də şah əsər deyillər, amma kifayət qədər istedadlı və parlaq işlərdir.

1997-ci ildə Yeltsin hələ də hakimiyyətdədir, Rusiya hələ də Qərblə sıx əməkdaşlıq edir və az-çox aqressiv istəklərini nəzarətdə saxlamağa çalışır. Hər halda, o, qlobal miqyasda dünyanın qalan hissəsinə qarşı durmağa çalışmır və yalnız çox marjinal insanlar Krımın qaytarılması haqqında danışırlar ... Ancaq bu, ekrandan açıq şəkildə soyuqluq hiss edildi - əgər kimsə "Qardaş" və "Qardaş-2"-ni o zaman diqqətlə izləsəydi, hər şeyin hara getdiyini səhvsiz başa düşərdi. Bəlkə də o, hərəkətə keçərdi və bu gün ukraynalılar kütləvi məzarları qazmağa məcbur olmazdı.

“Qardaş” və “Qardaş-2” istedad və sənətin mütləq şərin xidmətində olduğu klassik haldır. Bu filmlərin hər ikisi, eləcə də gənclər arasında fenomenal populyarlığı Rusiyada revanşist və imperiya əhval-ruhiyyəsinin mövcudluğunu açıq şəkildə nümayiş etdirdi. Onlar bir neçə ildən sonra Kremlin otaqlarına, konsert salonlarına, stadionlara və partiya qurultaylarına gedəcək hər şeyi özündə birləşdirir. Bu filmlərin hər bir epizodu milli üstünlük hissi ilə aşılanır, “Rusiyanı ağılla başa düşmək olmaz”, “biz ən yaxşısıyıq” və “təkrar edə bilərik” fikri ilə inadla təkrarlanır - tezliklə bütün bu tezislər kinoteatr ekranından siyasi fikrə çevriləcək...

“Qardaş-2” bu istiqamətdə irəliyə bir addımdır. İndi təkcə “biz ən yaxşısıyıq” deyil, həm də “ONLAR hamısı əclafdır”... Dünyada “Qardaş-2” filmindən daha anti-Qərb, Avropa və Amerikaya nifrətlə doymuş bir film tapmaq çətindir. Məhz “Qardaş-2” filmində qaraqabaq baş qəhrəman Çikaqodakı gecə klubuna girə və daşlaşmış siması ilə tamaşaçıların gurultulu alqışları altında onlarla amerikalını ˝biçə˝ və sakitcə, heç bir vicdan əzabı çəkmədən işinə davam edə bilər. Aydındır ki, "ONLARA" hər şey olar. Axı "ONLAR" xüsusidirlər, əgər lazım gələrsə, "təkrarlaya bilərlər"...

Təyyarədə çikaqolu keçəl fahişə stüarda deyir - “Ay uşaq, başa düşmürsən ki, biz ruslarıq”... Burada əslində ˝Biz xüsusiyik, bütün dünya bizdən qorxmalıdır, heç nə vecimizə deyil, belə də ki, əlimizdə atom bombası var, bizdən möhkəm yapışın...˝ nəzərdə tutulur.

Bununla belə, xarakterik olan nədir: nə “Qardaş”da, nə də “Qardaş-2”-də bər-bəzəkli reallıq görməyəcəksiniz. Rus həyatının bütün səfilliyi tam şəkildə göstərilir - çirkli bazarlar, reketlər, quldurlar, rüşvətxor polislər, sərxoşlar, marjinallar. Ancaq qəribə bir şəkildə, bütün bunlarla paralel olaraq, filmin müəlliflərinin aydın inamı var - biz ən yaxşıyıq.

Niyə və nəyə görə siz ən yaxşısınız - bütün dünya tarixinin sirridir. Ətrafdakı hər şey çürüyür və məhv olur, amma yenə də ən yaxşısıdırlar.

Hər iki filmdəki ifadələri ayrı-ayrılıqda analiz etmək olar və onları bir araya gətirsəniz, ˝Mənim mübarizəm˝in (˝Mein Kampf˝) yeni rus versiyası alınar ... "Sən mənim qardaşım deyilsən, iyrənc qara..." – dövrdən xəbər verən ifadə . Filmin baş qəhrəmanının bu sözlərlə müraciət etdiyi avtobusdakı qafqazlıların necə olduqlarını xatırlayın - kiçik, dişsiz, eybəcər və eyni zamanda qorxaq və ədəbsiz... Real həyatda belələrini zorla taparsan.

"Krıma görə yenə də mənə cavab verəcəksiniz" cümləsi də və bu, 1997-ci ildə idi - Simferopol hava limanında "kiçik yaşıl adamlar"ın peyda olmasına hələ uzun illər var, amma istiqamət artıq görünür.

Dünya kino tarixində “Qardaş” və “Qardaş-2”-dən daha zərərli film tapmaq çətindir. Bəlkə yalnız bir müddət Rusiya kənarından gələn gəncləri cinayət təfəkkürü ilə yoluxduran "Briqada" serialı...

"Qardaş" və "Qardaş-2" filmlərini ikonik, qarşıdan gələn yeni dövrün simvolları saymaq olar. Vladimir Putini yaxın gələcəkdə maraqlandıran hər şey bu iki əsərdə cəmləşib: milli təkəbbür, bütün dünyaya qarşı kin hissi, öz müstəsnalığına və heç bir praktiki mülahizələrə əsaslanmayan inam...

“Tanrı bizimlədir” - putinistlər tez-tez belə deyirlər... Amma “o niyə sizinlədir, niyə belə qərara gəlmisiniz?” sualına cavab yoxdur. Sadəcə bizimlədir vəssalam.

“Qardaş” və “Qardaş-2” Putin faşizminin İncilidir. Müasir Rusiya haqqında heç nə bilmirsinizsə, bu iki filmə baxın və hər şey dərhal sizə az-çox aydın olacaq. Biz öz gözlərimizlə görürük ki, Putinin dünyası alt-üst olub, burada həqiqət yalandır, yaxşılıq isə odur ki, kimsə bütöv bir gecə klubunu atəşə tuta bilər və buna görə ona heç nə olmayacaq.

Baş qəhrəmanın məşhur “Güc həqiqətdədir” ifadəsi real həyatda “Pulla satılmayanı daha böyük pulla almaq olar” prinsipini təbliğ edənlər, bütün dünyanı korrupsiya, yalan və propaqanda ilə zəhərləyənlər üçün ideal örtüyə çevrildi.

"Qardaş"dan Buçaya - yol uzun və dolanbacdır, lakin olduqca məntiqli və aydındır.

Tengiz Ablotiya

Ekhokavkaza

Bənzər Xəbərlər

Yeniliklərdən xəbərdar olmaq üçün abunə olun